โรคข้อเสื่อมเป็นโรคที่พบได้บ่อยในผู้ที่เป็นโรคอ้วนรวมทั้งผู้สูงอายุ ในรายที่เป็นมากอาจมีผลต่อการดำเนินชีวิต ผู้ป่วยจะทุกข์ทรมานกับความเจ็บปวด ทำให้การประกอบกิจวัตรประจำวันแย่ลง

โรคข้อเสื่อมคืออะไร

 โรคข้อเสื่อมเป็นโรคที่มีการสึกของเนื้อเยื่อกระดูกอ่อนที่หุ้มปลายกระดูกของแต่ละข้อ ทำให้คุณสมบัติในการรองรับแรงกระแทกที่กดลงบนข้อเสียไป เมื่อกระดูกอ่อนผิวข้อสึกมากขึ้น เวลาเคลื่อนไหวกระดูกจะเสียดสีกัน ทำให้ข้อนั้นมีการอักเสบ ปวด บวม เคลื่อนไหวข้อไม่สะดวก โรคข้อเสื่อมมักพบได้บ่อยในข้อที่ต้องรับน้ำหนักมาก เช่น ข้อเข่า ข้อสะโพก ข้อต่อกระดูกสันหลัง เป็นต้น

ปัจจัยที่ทำให้ข้อเสื่อม

1. อายุ กระดูกอ่อนของผู้สูงอายุจะแตกต่างจากผู้ที่อายุน้อย ทำให้มีโอกาสเกิดโรคข้อเสื่อมได้ง่าย

2. น้ำหนักตัว การที่น้ำหนักตัวมากจะส่งผลให้เกิดแรงกดภายในข้อเพิ่มขึ้นตามไปด้วย โดยเฉพาะข้อใหญ่ๆ ที่รับน้ำหนักตัว เช่น ข้อเข่า ข้อสะโพก

3. การใช้งานข้อที่ไม่ถูกต้อง เช่น การนั่งคุกเข่าหรือนั่งพับเพียบ

4. โรคบางอย่างที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนแปลงของกระดูกอ่อน เช่น โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์ การติดเชื้อในข้อ เป็นต้น
   

อาการของโรคข้อเสื่อม

 อาการของโรคข้อเสื่อมมักเกิดขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไป ระยะเริ่มต้น มักมีอาการปวดข้อเมื่อใช้งานมาก อาจมีอาการข้อฝืดเกิดขึ้นภายหลังหยุดการเคลื่อนไหวข้อเป็นเวลานาน เมื่อมีการสึกหรอของกระดูกอ่อนมากขึ้น จะทำให้ปวดมากขึ้นเวลาใช้งานข้อ มีเสียงดังเวลาเคลื่อนไหวข้อ อาจพบว่ามีการผิดรูปของข้อ องศาการเคลื่อนไหวข้อลดลง จนไม่สามารถใช้งานข้อได้ ซึ่งการ ถ่ายภาพรังสีจะเห็นการเปลี่ยนแปลงได้ชัดเจน

การรักษาโรคข้อเสื่อม

1. ลดน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐาน

2. การทำกายภาพบำบัด

การออกกำลังกายโดยเฉพาะการบริหารกล้ามเนื้อรอบข้อ การใช้อุปกรณ์ช่วยพยุง การใช้ความร้อน การบำบัดด้วยสปา การนวด การฝังเข็ม พบว่ามีส่วนช่วยคลายการเกร็งตัวของกล้ามเนื้อและลดอาการปวดได้

1. การรักษาโดยการใช้ยา

ปัจจุบันมียาที่รักษาโรคข้อเสื่อมหลายรูปแบบ ทั้งชนิดรับประทาน ใช้ทาภายนอกและยาฉีดเข้าข้อ พบว่าการใช้ Glucosamine Sulfate ปริมาณ 1,500มิลลิกรัมต่อวัน มีส่วนช่วยชะลอการทำลายของข้อ และทำให้เนื้อกระดูกอ่อนแข็งแรงขึ้น

1. การักษาโดยการผ่าตัด ซึ่งการผ่าตัดจะเป็นวิธีการสุดท้ายที่จะนำมาใช้รักษาโรคข้อเสื่อม ในรายที่ได้รับการรักษาข้างต้นดังกล่าวแล้วไม่ได้ผล
   
   การป้องกัน

1. ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐานอยู่เสมอ

2. ลดการใช้งานเข่า เช่น การนั่งคุกเข่า นั่งพับเพียบ การวิ่ง หรือจ๊อกกิ้ง

3. ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอเพื่อเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อรอบข้อ

4. หลีกเลี่ยงการบาดเจ็บจากอุบัติเหตุที่ทำให้เกิดข้อเสื่อม

5. ตรวจเช็คร่างกายอย่างสม่ำเสมอ